Begin juni kwam er een eind aan het kabinet-Schoof I. Daarmee loopt de totstandkoming van effectief, gestructureerd klimaatbeleid verdere vertraging op. Maar als de politiek tot stilstand komt, moet de bouwsector juist versnellen. Want de technologie en middelen om de CO₂-emissie in de bouw terug te dringen zijn er allang. Wachten is daarom geen optie meer. De grootste en snelste winst is te boeken met beton. Bouwen met CO₂-arm beton is haalbaar, schaalbaar, betaalbaar – en nu, meer dan ooit, noodzakelijk.
Foto bovenaan: Dagelijks verlaten tientallen vrachtwagens CO2-arm bindmiddel het fabrieksterrein van Ecocem in Moerdijk.
De val van het kabinet komt op een kritiek moment. De druk op de bouwsector om te verduurzamen is hoog en neemt toe. Tegelijkertijd is er een enorme vraag naar woningen, infrastructuur en renovatie. Het lijkt op een splitsing zonder middenweg. Maar juist die combinatie vraagt om oplossingen die nú uitvoerbaar zijn, zonder ingewikkelde omschakelingen of kostbare technologieën die pas over tien jaar op schaal beschikbaar zijn.
De bouw moet zijn verantwoordelijkheid nemen
Volgens het Planbureau voor de Leefomgeving is de bouwsector verantwoordelijk voor circa 11% van de totale broeikasgasuitstoot in Nederland. Wereldwijd bedraagt de CO2-uitstoot van cementproductie zo’n 8%, waarbij klinker de grootste bron van deze uitstoot is. Er zijn alternatieven. Supplementary Cementitious Materials (SCM’s), zoals hoogovenslak, vliegas, gecalcineerde klei of natuurlijke puzzolanen, maken het mogelijk om een groot deel van de schadelijke klinker te vervangen. Niet in theorie, maar nu al in de praktijk. Cement op basis van SCM’s is bewezen betrouwbaar, breed getest en direct toepasbaar, zonder dat aannemers hun werkwijze hoeven aan te passen.
Internationale rapporten, onder andere van McKinsey en de World Cement Association, bevestigen het belang van SCM’s als sleutel tot de decarbonisatie van de bouw. De verwachte marktwaarde van SCM’s stijgt mogelijk naar 50 miljard euro in 2035. Niet alleen vanwege de lagere milieu-impact, maar ook vanwege financiële voordelen: veel SCM’s vallen buiten het ETS (emissiehandelssysteem) en zijn bovendien lokaal beschikbaar.
Schaalbare oplossing die werkt
Ecocem loopt al meer dan twintig jaar voorop in deze ontwikkeling. In Nederland wordt op grote schaal gebruikgemaakt van gemalen hoogovenslak als basis voor CO₂-arm cement. Met de recente introductie van Ecocem’s ACT-technologie wordt het mogelijk om op basis van lokaal beschikbare SCM’s cement te produceren dat tot 70% minder CO₂ uitstoot dan traditioneel Portlandcement, zonder kwaliteitsverlies.
De technologie is bovendien toepasbaar in bestaande betoncentrales en cementfabrieken. Kortom: een schaalbare oplossing die werkt. En dat wordt ook in de praktijk aangetoond, bijvoorbeeld bij een recent woningbouwproject in Londen. De kracht van deze innovatie is dat ze geen concessies vraagt. Bouwers hoeven enkel een andere keuze te maken: CO₂-arm cement in plaats van conventioneel cement. Daarbij hebben ze zelf de regie: ze bepalen zelf in welke mate ze SCM’s inzetten als klinkervervanger – en dus hoeveel CO₂ ze besparen.
Niet op de handen blijven zitten
De bouwsector heeft de mogelijkheid om vandaag al het verschil te maken. Dat vraagt om samenwerking tussen aannemers, producenten, opdrachtgevers en ontwerpers. Minder beton gebruiken waar het kan, slimmere ontwerpen maken, en waar beton nodig is: kiezen voor CO₂-arm cement. Duurzaamheid in de bouw begint namelijk bij de materiaalkeuze. Daar is de grootste impact te behalen. De technologie is beschikbaar, de resultaten zijn aantoonbaar, en de transitie is al begonnen. De enige vraag is: pakt de bouwsector nu zijn verantwoordelijkheid, of blijven we toch op onze handen zitten?
Dat de politiek tijdelijk op pauze staat, mag geen excuus zijn om stil te blijven staan. De klimaatcrisis wacht niet. CO₂-arm beton is geen abstracte belofte, maar een concrete oplossing. Klaar voor opschaling, klaar voor aanbesteding, klaar voor morgen. Wie nu kiest, bouwt aan versnelling richting een duurzame toekomst.
Op het terrein van Ecocem in Moerdijk liggen tonnen gegranuleerde hoogovenslak opgeslagen.
In een kogelmolen wordt de gegranuleerde hoogovenslak tot de juiste fijnheid gemalen.